نوشته شده توسط پریسا مختاری   
دوشنبه، ۲۲ آبان ۱۳۹۱

کمک کنید تا فرزندتان تکالیفش را فراموش نکند


همانطور که بسیاری از والدین می‌دانند، ممکن است اتفاقات بسیاری بین خانه و مدرسه روی دهد. شاید تکالیف در اتوبوس جا بماند و... یا شاید فرزندتان به شما بگوید تکلیف ندارد و بعدازظهر با ناراحتی بگوید یادش آمده باید یک انشاء برای فردا صبح آماده کند! در این مواقع باید به فرزند فراموشکار خود یک دفتر یادداشت بدهید یا با یک مقوا کیف او را به ۲بخش تقسیم کنید و تکالیف روزانه را در قسمت جلوتر قرار دهید و تکالیف هفتگی و مربوط به پروژه یا گزارش را در قسمت عقب‌تر از آن بگذارید.

 

 

در ضمن نام و شماره تماس همکلاسی‌های فرزندتان را نیز در جایی برای خود یادداشت کنید تا هنگامی که فرزندتان تکلیف را جا انداخت یا اشتباه نوشت از دوستش بپرسید. از معلم فرزندتان نیز کمک بخواهید و ساعات انجام تکالیف او را در جایی یادداشت کنید تا او نیز اطلاع داشته باشد که فرزندتان در خانه چه میزان مطالعه می‌کند و برای انجام تکالیفش چقدر وقت می‌گذارد.


چطور می‌توانید فرزندتان را از تماشای بیش از حد تلویزیون و انجام بازی‌های رایانه‌ای و... منع کنید؟


روش خودتان را کنار بگذارید و دست از نصیحت کردن بیش از حد بردارید. احتمالا فرزند شما بازی و تلویزیون را به انجام تکالیف مدرسه ترجیح می‌دهد اما شما باید انجام تکالیف را در اولویت قرار دهید.


اگر می‌خواهید هر روز شما با بحث و سرزنش و نصیحت به فرزندتان سپری نشود، زمان مشخصی برای انجام تکالیف او در نظر بگیرید.فقط دقت کنید زمانی را انتخاب کنید که کودک خسته نباشد و آن‌قدر سرحال و با حوصله باشد که با دقت، تمام تکالیفش را انجام دهد، نه از سربی‌حوصلگی و انجام وظیفه. بعضی والدین جدول زمانبندی برای درس و بازی با فرزندشان مشخص می‌کنند؛ بعضی دیگر با فرزندشان قرارداد می‌بندند تا او در زمان و ساعت مشخصی تکالیفش را انجام دهد.


عده‌ای دیگر ساعت را سر زمان مشخص کوک می‌کنند تا هنگام شروع مطالعه زنگ بزند؛ اما اگر هریک از این روش‌ها فرزند شما را عصبانی یا ناراحت کند، مفید نیست.


مکانی برای مطالعه


جایی که بچه‌ها تکالیف خود را انجام می‌دهند مانند زمان آن مهم است. در نظر گرفتن جایی مخصوص مطالعه موجب سهولت و عادی شدن آن می‌شود. این منطقه می‌تواند یک میز تحریر یا گوشه‌ای از یک میز در اتاق شما باشد؛ طوری که هرچه می‌خواهد در دسترس داشته باشد تا دائم چیزی را گم نکند یا فریاد نزند: «مامان! پس این مدادپاک‌کن من کجاست؟ یا...»


آیا تا به حال توجه کرده‌اید هنگامی که به فرزندتان در انجام تکالیفش کمک می‌کنید، او از شما قدردانی نمی‌کند و در بسیاری از موارد حتی بیشتر عصبانی می‌شود؟ زیرا او شما را مانند پلیسی می‌بیند که مامور رسیدگی به تکالیف و وظایفش هستید و دائم از او ایراد می‌گیرید و سرزنش‌اش می‌کنید؛ بنابراین چطور توقع دارید با این شرایط از شما تشکر کند.


البته بهتر است در مقطع ابتدایی، هنگامی که فرزندتان مشغول انجام تکالیفش است، در کنارش باشید. حضور شما او را دلگرم می‌کند تا به کارش ادامه دهد و حس کند از جانب شما تأیید و حمایت می‌شود. بعضی از والدین همراه کودک می‌‌‌خوانند و می‌نویسند و درواقع انجام تکالیف به جای اینکه توسط کودک انجام شود، بین هر دوی آنها تقسیم می‌شود. برخی والدین نیز تصور می‌کنند که دادن رشوه و پاداش می‌تواند انگیزه‌ای برای کودکان باشد.


این رشوه‌ها می‌تواند ستاره، برچسب، تماشای برنامه‌های تلویزیون، بستنی، شکلات و... باشد؛ اما از همه بهتر رضایت و خشنودی درونی کودک است. این رضایت برای تمام کردن تکالیف کافی است؛ البته رضایت برای بچه‌های کم سن‌وسال معنای کمتری دارد اما اگر تصمیم دارید فرزندتان را تشویق کنید، از جوایز و پاداش‌های کوچک مانند برچسب یا عکس برگردان شروع کنید و به تدریج هم از تعداد آنها کم کنید.


البته برخی کارشناسان دادن هر نوع رشوه به کودک را به خاطر انجام تکالیفش رد کرده‌اند زیرا تکلیف مدرسه در واقع بخشی از مسئولیت کودک است. درست مانند بزرگترها که باید کار کنند، آنها نیز باید درس بخوانند و تکالیفشان را انجام دهند. بنابراین استفاده از پاداش باید به عنوان آخرین راه با دقت کامل صورت گیرد تا کودک تنها به خاطر گرفتن جایزه درس نخواند.


نظارت غیر مستقیم


بعضی از بچه‌ها هنگام انجام تکالیفشان بازیگوشی و شلوغ‌کاری می‌کنند و همه جا را به هم می‌ریزند، بنابراین والدین این کودکان باید نظارت بیشتری بر آنها داشته باشند:


- اگر فرزندتان هنگام درس خواندن تمرکز ندارد، سعی کنید با او درس بخوانید و مانند یک معلم از او درس بپرسید.


- از یک تقویم رومیزی استفاده کنید و هر مرحله از انجام تکالیفش را در آن یادداشت کنید و علامت بزنید.


- اگر تکالیف درسی او بیش از اندازه مشکل بود و فرزندتان نمی‌توانست به تنهایی آن را انجام دهد، شما می‌توانید فقط به او کمک کنید، نه اینکه به‌جای او تکلیفش را انجام دهید.


- وقتی فرزندتان از درسی مانند ریاضی وحشت دارد، می‌توانید روش ساده‌ای برای حل تمرینات برای او در نظر بگیرید مثلا اگر ۴۰ تمرین ریاضی داشته باشد، به او پیشنهاد کنید آنها را ۵ تا۵ تا حل کند.


بعد از اینکه ۵تای اول را حل کرد، زمانی را برای استراحت او در نظر بگیرید یا چیزی برای خوردن به او بدهید و همین‌طور ادامه دهید تا آخرین پنج‌تایی را حل کند. بدین ترتیب کمتر خسته می‌شود و زمان زودتر برایش می‌گذرد. بعضی کودکان هر شب تکالیفشان را با ناراحتی و گریه‌وزاری تمام می‌کنند، در این صورت باید ببینید آیا مشکل خاصی دارند؟


آیا آنها معلم یا مدرسه‌شان را دوست ندارند در محیط مدرسه ناراحتی‌ای دارند یا...؟ گاهی نیز ترس از مشق شب به دلیل توقع زیاد بعضی معلمان است. اگر فرزند شما چنین وضعیتی دارد با والدین دیگر دانش‌آموزان صحبت کنید تا بفهمید آیا بچه‌های دیگر نیز همین مشکل را دارند؟ سپس می‌توانید با معلم فرزندتان صحبت کنید و از او هم در این زمینه کمک بگیرید و متوجه شوید اشکال کار در کجاست.


سعی کنید فرزندتان از ابتدای شروع تحصیل، تنها به کتاب‌های مدرسه و انجام مشق شب اکتفا نکند و در کنار آنها از مجلات مخصوص کودکان، کتاب‌هایی مانند فرهنگ لغات کودکان، اطلس جغرافیایی، دایره‌المعارف و... استفاده کند. بدین‌ترتیب هم اطلاعاتش بالاتر می‌رود و هم به مطالعه و یادگیری علاقه بیشتری نشان خواهد داد.


در واقع میزان علاقه‌مندی کودکان به مطالعه تاثیر زیادی در چگونگی شکل‌گیری الگوی مورد استفاده آنها برای مطالعه در آینده خواهد داشت. شما هرچقدر بیشتر بتوانید کودکان را جذب مطالعه کنید، احتمال اینکه در آینده نیز بیشتر به مطالعه روی بیاورند بیشتر است اما اگر آنها را به نوعی خسته و دلزده کنید کم‌کم علاقه‌شان برای مطالعه رو به کاهش می‌گذارد.

 

 

انجام تکالیف درسی در منزل یکی از دغدغه‌های اصلی خانواده‌ها است و این امر بیشتر به دلیل نبود مهارت‌های لازم برای انجام تکالیف و مدیریت انجام آن، هم از سوی دانش آموز و هم از سوی اولیا آنان است.

دوره راهنمایی زمانی است که عادات دانش آموز در مورد انجام تکالیف درسی شکل می‌گیرند. دانش آموزان باید بتوانند بدون اتلاف وقت درس روز خود را مطالعه کرده و تکالیف‌شان را انجام ‌دهند.

بسیاری از دانش آموزان در این سن دچار افت تحصیلی می‌شوند که یکی از دلایل عمده آن این است که این دانش آموزان به علت نداشتن مهارت‌های سازمان‌دهی، نمی‌توانند تکالف‌ خود را به خوبی انجام دهند.


تکالیف انجام نشده و نمرات تنبیهی که به خاطر انجام ندادن آنها می‌گیرد معمولا دانش آموز را به ستوه می‌آورد.

سازماندهی، مهارتی است که حتی می‌تواند به دانش آموزانی که ضعف‌ در یادگیری دارند هم کمک کند.

دوره راهنمایی مرحله‌ای است که بچه‌ها باید مهارت سازماندهی و برنامه‌ریزی صحیح را بیاموزند تا در باقیمانده دوره تحصیل بتوانند با بهره گیری از آن موفق‌تر عمل کنند.

بسته انجام تکالیف:

در آغاز سال تحصیلی، برای دانش آموز خود دو سری کامل از ملزومات و لوازم تحریر خریداری کنید. یک سری را در مدرسه یا در کوله دانش آموز بگذارید و یک سری را برای انجام تکالیف داخل منزل قرار دهید. به این ترتیب وقت دانش آموز برای پیدا کردن مدادی که نوکش تیز باشد یا خودکار و ورق آماده استفاده در منزل، تلف نمی‌شود.

لوازمی را که برای انجام تکالیف در مدرسه خریداری کرده‌اید، در مدرسه یا در کوله دانش آموز بگذارید و برای انجام تکالیف در منزل از آنها استفاده نکنید. به این ترتیب احتمال اینکه دانش آموز وسایلش را در منزل جا بگذارد هم به صفر می‌رسد.

کتابچه تکلیف درسی:

30 برگ کاغذ را در یک فولدر دو جیبه قرار دهید. هر برگ از کاغذها برای تکالیف یک روز مدرسه است.

از دانش آموز خود بخواهید روی هر برگ تاریخ بزند و جدولی سه ستونه در آن رسم کند. در این جدول هر ردیف اختصاص به یک درس دارد.

ستون اول جدول، مربوط به روند کار در کلاس است،
ستون دوم شرح مربوط به انجام تکالیف در منزل را شامل می‌شود
و ستون سوم هم مربوط به نظر آموزگار می‌شود.


مثلا برای روزی که دانش آموز امتحان دارد،‌ از او بخواهید در ستون تکالیفش،‌ سوالات امتحانی را نیز بگنجاند و آموزگار هم بتواند تلاش دانش آموز را ببیند. بیشتر معلم‌ها از دیدن و امضای هر روزه جدولی که مبین تلاش دانش آموز است، ‌خوشحال می‌شوند.

شما هم به عنوان والدین دانش آموز برنامه ریزی کنید که هر روز بعد از ظهر، این جدول را ببینید و در جریان کم و کیف انجام تکالیف فرزندتان قرار بگیرید.

ایجاد این کتابچه انجام تکالیف باعث افزایش ارتباط بین شما و معلم دانش آموزتان می‌شود.

اطمینان داشته باشید پس از 12 هفته،‌این شیوه ثبت تکالیف برای فرزند شما به صورت یک عادت درمی‌آید.

تهیه فولدرهای ورودی و خروجی دار:
برای هر ماه یک تقویم تک صفحه‌ای درست کنید. این صفحه برای تکالیفی است که در تاریخ‌های معینی باید انجام شوند.

این تقویم تکالیف، در پایان ساعت کلاس پر می‌شود و مربوط است به تکالیفی مثل امتحانات مستمر،‌امتحانات نیم ترم ویا کارها و پروژه‌های تحقیقی که برای هر درس تعیین می‌شوند.

به تعداد دروس فولدر دو جیبه تهیه کنید و روی هر فولدر نام یک درس را بنویسید. جیب سمت چپ فولدر حاوی تکالیفی است که برای یک رویداد درسی باید انجام شود و جیب سمت راست فولدر جای تکالیف انجام شده‌ای است که باید به آموزگار ارایه شوند.


وقتی دانش آموز شما به خانه می‌آید همه اوراق و تکالیف باید در جیب سمت چپی فولدر هر درس باشد و جیب سمت راستی فولدر باید خالی باشد، وقتی که تکالیف دانش آموز تمام شد باید تمامی اوراق مربوط به تکالیف به جیب سمت راست فولدر منتقل شده باشد.

به خاطر داشته باشید که شما هم به طورمرتب با توجه به تقویم تکلیف، نگاهی به تکالیف انجام شده دانش آموز داشته باشید و از توجه و همراهی با دانش آموز خود غافل نشوید.